صنعت داروئی از مواد شیمیایی بسیار گوناگون برای تولید داروها و فرآوردههای پزشکی استفاده میکند. این مواد شیمیایی شامل ترکیبات آلی و غیرآلی، پلیمرها، حلالها، مواد پرکننده، و موارد دیگر میشوند. در زیر چند نمونه از مواد شیمیایی مورد استفاده در صنعت داروئی آورده شده است:
واردات لیست مواد شیمیایی برای صنایع داروئی توسط شرکت ام تی رویال

شرکت ام تی رویال با افتخار واردات و تأمین مواد شیمیایی برای صنایع داروئی را به عنوان یکی از اصلیترین فعالیتهای خود میداند. از طریق همکاری با تأمینکنندگان برتر در سراسر جهان، ما به دستیابی به مواد شیمیایی با کیفیت بالا و استانداردهای بینالمللی کمک میکنیم.
با تمرکز بر ارائه راهحلهای سفارشی و منحصربهفرد، ما موادی را که به دقت انتخاب شده و مطابق با نیازهای داروسازی هستند، به مشتریان ارائه میدهیم. از ترکیبات آلی و غیرآلی گرفته تا پلیمرها، حلالها، مواد پرکننده و سایر موارد، ما تضمین میکنیم که مواد وارداتی توسط شرکت ما منطبق با استانداردهای دولتی و بینالمللی باشند.
برای اطلاعات بیشتر و سفارشات خود، با ما تماس بگیرید و از تجربه ما در تأمین مواد شیمیایی برای صنایع داروئی بهره مند شوید
ترکیبات آلی:
ترکیبات آلی در صنعت داروئی به عنوان یکی از مهمترین دستههای مواد شیمیایی استفاده میشوند. این ترکیبات از عناصر کربن، هیدروژن، اکسیژن، نیتروژن، گوگرد و سایر عناصر غیر فلزی تشکیل شدهاند و شامل موادی مانند آنتیبیوتیکها، آنتیویروسها، آنتیانفلاماتورها، آنتیهیستامینها و موارد دیگر میشوند.
ترکیبات آلی مهم در صنعت داروئی شامل موارد زیر میشوند:
- آنتیبیوتیکها: این ترکیبات برای درمان عفونتهای باکتریایی استفاده میشوند، مانند پنیسیلین و سفتریاکسون.
- آنتیویروسها: این ترکیبات برای درمان بیماریهای ویروسی مانند هپاتیت و HIV استفاده میشوند، مانند لوپیناویر و ریتوناویر.
- آنتیانفلاماتورها: این ترکیبات برای کاهش التهابات و دردها استفاده میشوند، مانند آسپرین و ایبوپروفن.
- آنتیهیستامینها: این ترکیبات برای کنترل علائم حساسیت مانند رینیت و آلرژی استفاده میشوند، مانند ستیریزین و لوراتادین.
ترکیبات آلی از اهمیت بسیاری در تولید داروها برخوردارند زیرا بسیاری از این ترکیبات توانایی ترکیب با مولکولهای بیولوژیکی را دارند و میتوانند به طور موثر در تسکین علائم بیماریها و درمان آنها مؤثر باشند.

آنتیبیوتیکها (مثل پنیسیلین و سفتریاکسون):
آنتیبیوتیکها ترکیبات شیمیایی هستند که برای کشتن یا مهار رشد میکروارگانیسمهای بیماریزا مورد استفاده قرار میگیرند. این دسته از داروها به صورت گستردهای در درمان عفونتها استفاده میشوند و بسته به نوع میکروارگانیسم، نوع عفونت، و شرایط بالینی بیمار، انواع مختلفی از آنتیبیوتیکها مورد استفاده قرار میگیرند. برخی از نمونههای رایج آنتیبیوتیکها عبارتند از:
- پنیسیلین: این گروه از آنتیبیوتیکها به عنوان بتا-لاکتامها شناخته میشوند و برای درمان عفونتهای باکتریایی مختلف مانند عفونتهای دستگاه تنفسی، عفونتهای ادراری، عفونتهای پوستی و غیره استفاده میشوند.
- سفتریاکسون: این آنتیبیوتیک از گروه سفالوسپورینها است که برای درمان عفونتهای باکتریایی مختلف مانند عفونتهای دستگاه تنفسی، عفونتهای دستگاه گوارشی، عفونتهای ادراری و غیره مورد استفاده قرار میگیرد.
آنتیبیوتیکها باید تحت نظر یک پزشک یا متخصص دارویی مصرف شوند و مصرف بدون نظر پزشک ممکن است باعث ایجاد مقاومت میکروارگانیسمها و ایجاد عوارض جانبی ناخواسته شود.
آنتیویروسها (مثل لوپیناویر و ریتوناویر):
آنتیویروسها مجموعهای از داروها هستند که برای مهار و درمان عفونتهای ویروسی استفاده میشوند. این داروها به طور خاص بر روی ویروسها عمل کرده و سعی دارند از تکثیر ویروس در داخل سلولهای میزبان جلوگیری کنند.
دو نمونه معروف از آنتیویروسها که در ادامه ذکر شدهاند عبارتند از:
- لوپیناویر: این دارو متعلق به گروه داروهای مهار کننده پروتئاز ویروسی است که برای درمان عفونتهای ویروس نوع HIV (ویروس نقص ایمنی انسانی) استفاده میشود. لوپیناویر به همراه داروهای دیگر مثل ریتوناویر و داروهای دیگر مورد استفاده قرار میگیرد.
- ریتوناویر: این دارو نیز یک مهار کننده پروتئاز ویروسی است که برای درمان عفونتهای ویروس نوع HIV استفاده میشود. این دارو معمولاً به همراه دیگر داروهای آنتیویروسی در رژیم درمانی برای کنترل و کاهش بار ویروسی در بدن بیماران مورد استفاده قرار میگیرد.
همانند آنتیبیوتیکها، مصرف آنتیویروسها نیازمند نظارت و تجویز پزشک متخصص است و باید با دقت و طبق رژیم درمانی مشخص مصرف شوند.

آنتیانفلاماتورها (مثل آسپرین و ایبوپروفن):
آنتیانفلاماتورها دستهای از داروها هستند که برای کاهش التهاب و درد استفاده میشوند. این داروها به طور عمده در درمان التهابات مرتبط با بیماریهای مختلف مانند آرتریت، التهاب مفاصل، التهاب عضلات، و دردهای عضلانی-اسکلتی مورد استفاده قرار میگیرند. از جمله داروهای آنتیانفلاماتور معروف میتوان به آسپرین و ایبوپروفن اشاره کرد.
- آسپرین: این دارو به عنوان یک آنتیانفلاماتور غیر استروئیدی (NSAID) عمل میکند که به تسکین دردها و کاهش التهابات کمک میکند. همچنین، آسپرین خواص ضدتخثر خونی دارد و برای پیشگیری از سکته قلبی و سکته مغزی در افراد با ریسک بالا استفاده میشود.
- ایبوپروفن: این دارو نیز یک داروی آنتیانفلاماتور غیر استروئیدی است که عمدتاً برای کاهش التهاب و دردهای مرتبط با بیماریهای مختلف مانند التهاب مفاصل و آرتریت استفاده میشود. ایبوپروفن همچنین برای تسکین درد در دورههای پس از عمل جراحی و درد عضلانی-اسکلتی مصرف میشود.
همانند سایر داروها، مصرف آنتیانفلاماتورها نیازمند نظر پزشک است و باید طبق دستور پزشک متخصص و با رعایت دقیق دستورات مصرف شوند.
آنتیهیستامینها (مثل ستیریزین و لوراتادین):
آنتیهیستامینها دستهای از داروها هستند که برای کنترل علائم حساسیتها مانند عطسه، سرفه، اشک ریزش، آبریزش بینی و چشم، خارش و تورم مورد استفاده قرار میگیرند. این داروها با کاهش تاثیر هیستامین، یکی از مواد شیمیایی در بدن که عوارض حساسیت را ایجاد میکند، به تسکین علائم حساسیتها کمک میکنند.
- ستیریزین (Cetirizine): این دارو یک آنتیهیستامین دومین نسل است که عمدتاً برای درمان حساسیتهای مرتبط با آلرژیها مانند آلرژی هوایی، آلرژی موسمی، و آلرژیهای مرتبط با پوست استفاده میشود. ستیریزین با مهار گیرندههای هیستامین H1 عوارض حساسیتی را کاهش میدهد.
- لوراتادین (Loratadine): این دارو نیز یک آنتیهیستامین دومین نسل است که برای کنترل علائم حساسیتهای مانند رینیت آلرژیک، آلرژی موسمی، و آلرژی پوستی مصرف میشود. لوراتادین نیز با کاهش اثرات هیستامین، به تسکین علائم حساسیتها کمک میکند.
همچنین، باید توجه داشت که مصرف آنتیهیستامینها نیز نیازمند نظر پزشک است و باید طبق دستور پزشک متخصص و با رعایت دقیق دستورات مصرف شوند.

مواد پلیمری:
مواد پلیمری در صنعت دارویی به عنوان اجزای اصلی بسیاری از فرآوردههای دارویی استفاده میشوند. این مواد عمدتاً به منظور ایجاد انواع فرمولاسیونهای دارویی مناسب برای مصرف دارویی و داروهای گوشتی، افزودنیهای دارویی، و سیستمهای تحریر و رهایش استفاده میشوند. برخی از مواد پلیمری معمول در صنعت دارویی عبارتند از:
- پلیاتیلن گلیکول (PEG): این ماده به عنوان یک رقیقکننده، محلولکننده، و برای افزودنیهای دارویی و سیستمهای تحریر استفاده میشود. همچنین، PEG در تولید داروهای گوشتی و انواع فرمولاسیونهای دارویی مورد استفاده قرار میگیرد.
- هیدروکسیپروپیلمتیل سلولز (HPMC): این پلیمر سلولزی به عنوان یک ماده غلظتدهنده، محلولکننده، و تهیه کننده قرصها و کپسولهای دارویی استفاده میشود. HPMC همچنین به عنوان یک ماده تثبیتکننده در فرمولاسیونهای دارویی به کار میرود.
- پلیلاکتیدها (PLGA): این پلیمر برای تولید مایعات تزریقی و سیستمهای رهایش دارویی استفاده میشود. PLGA به عنوان یک حامل دارویی که میتواند به طور کنترلشده دارو را رها کند، استفاده میشود.
- پلیکاپرولاکتون (PCL): این پلیمر برای تولید سیستمهای رهایش دارویی و فرآوردههای دارویی استفاده میشود که نیاز به زمان طولانی رهایش دارو دارند.
مواد پلیمری در صنعت دارویی به دلیل ویژگیهای متنوع و قابل تنظیمی که ارائه میدهند، از جمله محبوبترین اجزای استفاده شده در تولید دارویی هستند.
پلیاتیلن گلیکول (PEG):
پلیاتیلن گلیکول (PEG) یک پلیمر آبدوست است که در صنایع مختلف، از جمله صنعت داروسازی، استفاده میشود. در صنایع دارویی، PEG به عنوان یک رقیقکننده، محلولکننده و افزودنی دارویی استفاده میشود. برای تولید انواع فرآوردههای دارویی از جمله قرصها، کپسولها، شربتها، پمادها و ژلها از PEG استفاده میشود.
PEG به عنوان یک ماده محلولکننده، کمک به حل و محلولسازی داروهای مختلف میکند، که این ویژگی بسیار مهم است زیرا بسیاری از داروها به صورت پودر یا مواد بلوری تهیه میشوند و برای مصرف باید به صورت محلول یا شربت تهیه شوند. همچنین، PEG به عنوان یک ماده پلیمری به کار میرود که میتواند خواص مکانیکی، محافظتی و تحریری فرآوردههای دارویی را بهبود بخشد. این پلیمر همچنین میتواند به عنوان یک ماده حملکننده برای داروهایی که به عنوان دارویی هدفمند استفاده میشوند، مورد استفاده قرار گیرد.
به علاوه، PEG به عنوان یک ماده تشکیلدهنده در تولید مایعات تزریقی و داروهای وریدی نیز استفاده میشود. این پلیمر به عنوان یک ماده انعقادی در این داروها عمل میکند و باعث میشود داروها به طور یکنواخت در محلول تزریقی پراکنده شده و از جدا شدن داروها جلوگیری شود.
در مجموع، PEG به عنوان یک پلیمر چند منظوره در صنعت داروسازی مورد استفاده قرار میگیرد و بهبود بخشنده و چندکاره بودن آن، آن را به یک ابزار بسیار مهم و گسترده در تولید داروها تبدیل کرده است.

هیدروکسیپروپیلمتیل سلولز (HPMC):
هیدروکسیپروپیلمتیل سلولز (HPMC) یک پلیمر سلولزی است که در صنایع مختلف، از جمله صنعت داروسازی، به عنوان یک ماده چسبنده، پرکننده، و حلال برای تولید قرصها و کپسولها استفاده میشود.
در صنعت داروسازی، HPMC به عنوان یک پوشش پلیمری برای قرصها و کپسولها به کار میرود. این پلیمر به دلیل خواص خود به عنوان یک ماده پوششدهنده در تولید فرآوردههای دارویی مورد استفاده قرار میگیرد. پوشش دهی با HPMC به قرصها و کپسولها یک لایه پوششی محافظتی میدهد که به افزایش مقاومت در برابر تغییرات شیمیایی و فیزیکی، محافظت از داروها در مقابل نور و رطوبت، و کنترل آزادشدن داروها در دستگاه گوارش کمک میکند.
همچنین، HPMC به عنوان یک ماده پرکننده در ترکیبات دارویی مورد استفاده قرار میگیرد. این پلیمر به عنوان یک عامل پرکننده در قرصها و کپسولها مورد استفاده قرار میگیرد تا حجم دارو را افزایش داده و از جدا شدن داروها در فرآوردههای دارویی جلوگیری کند.
در کل، HPMC به عنوان یک پلیمر چند منظوره در صنعت داروسازی مورد استفاده قرار میگیرد و نقش مهمی در تولید فرآوردههای دارویی با خواص مکانیکی، محافظتی و تغییر شکلی مختلف دارد.
پلیلاکتیدها (PLGA):
پلیلاکتیدها (PLGA) یک نوع پلیمر بیوسازگار است که به عنوان یک ماده بیوسازگار و قابل تجزیه استفاده میشود. این پلیمر از ترکیبات آلی تشکیل شده است و میتواند بهطور طبیعی تجزیه شده و جذب شود. PLGA در تولید مایعات تزریقی، بهویژه در صنعت داروسازی، کاربردهای گستردهای دارد.
PLGA به عنوان یک ماده حامل دارویی استفاده میشود. این پلیمر میتواند داروهای مختلف را به داخل خود جذب کرده و در مایعات تزریقی مختلف مانند پمپهای دارویی یا آمپولهای تزریقی استفاده شود. با توجه به خواص بیوسازگار PLGA و قابلیت تنظیم شکل و زمان تجزیه آن، مایعات تزریقی حاوی PLGA میتوانند برای تحریک موثر و مداوم دارو، کاهش تعداد امکانات تزریق، و حفظ ثبات و اثربخشی دارو استفاده شوند.
همچنین، PLGA به عنوان یک ماده تخریبپذیر استفاده میشود. این پلیمر در ترکیبات دارویی مورد استفاده قرار میگیرد که پس از تزریق به بدن، به طور تدریجی تجزیه میشود و از بدن دفع میشود. این ویژگی موجب میشود که داروها در مدت زمان مورد نیاز برای درمان، به طور متناسب و مداوم منتشر شوند و بعد از اتمام درمان، هیچ اثری از مواد دارویی در بدن باقی نماند.
با توجه به این خواص، PLGA به عنوان یک پلیمر مهم در تولید مایعات تزریقی برای استفاده در داروهای مختلف به کار میرود و نقش بسیار مهمی در ارائه روشهای درمانی بهتر و موثرتر ایفا میکند.

حلالها:
حلالها در صنعت داروسازی نقش مهمی ایفا میکنند. این مواد به عنوان حلالهای دارویی یا حلالهای آزمایشگاهی شناخته میشوند و برای حل کردن مواد مختلف به منظور تولید داروها، تستهای آزمایشگاهی، و فرآوردههای دارویی استفاده میشوند. حلالها باید خالی از آلودگی و خاصیت حلالیت مناسبی داشته باشند. در زیر، چند نمونه از حلالهای مورد استفاده در صنعت داروسازی آورده شده است:
- آب: آب یک حلال بسیار مهم و رایج در تولید داروها و فرآوردههای پزشکی است. بسیاری از فرآوردهها و داروها به صورت محلولهای آبی تهیه میشوند.
- الکل اتیلیک (Ethanol): الکل اتیلیک یک حلال شناخته شده در صنعت داروسازی است. این ماده معمولاً برای استخراج و حلال داروها، تقطیر مواد و تهیه محلولهای دارویی به کار میرود.
- اسپیریتوس (Isopropyl Alcohol): یک حلال دیگر که به عنوان مواد ضدعفونیکننده نیز شناخته میشود. در بسیاری از محصولات ضدعفونیکننده و محصولات پزشکی به کار میرود.
- اترها: اترها مثل اتر اتیلیک، اتر متیلی، و اتر بوتیلی نیز به عنوان حلالها در فرآوردههای دارویی استفاده میشوند.
- هیدروکربنهای نفتی: برخی از هیدروکربنهای نفتی مانند هیدروکربنهای جمعآوری شده از نفت یا موادی مانند گازوئیل نیز ممکن است به عنوان حلال در صنعت داروسازی به کار روند.
استفاده از حلالها در فرآوری داروها به دلیل توانایی حل کردن مواد مختلف و ایجاد محلولهای قابل استفاده برای تولید داروها و فرآوردههای پزشکی بسیار حیاتی است. برای هر مرحله از فرآیند تولید، انتخاب حلال مناسب به عوامل مختلفی اعم از خواص شیمیایی، استانداردها، و نوع داروها بستگی دارد.
الکل اتیلیک (Ethanol) و اسپیریتوس:
بله، الکل اتیلیک (Ethanol) و اسپیریتوس (Isopropyl Alcohol) هر دو به عنوان حلالهای معمول در صنعت داروسازی استفاده میشوند. این حلالها برای استخراج و حلال داروها و مواد مختلف در فرآیندهای تولید داروها استفاده میشوند.
الکل اتیلیک یا الکل متیلیک به عنوان یک حلال شناخته شده است که از آن به عنوان حلال در استخراج و فرآوری داروها استفاده میشود. این الکل معمولاً به صورت الکل دارویی با غلظت مشخص (مثلاً 70٪ یا 90٪) برای استفاده در محیطهای پزشکی و داروسازی تهیه میشود.
اسپیریتوس یا الکل ایزوپروپیلیک نیز یک حلال معمول در صنعت داروسازی است. این حلال به عنوان مواد ضدعفونیکننده و به عنوان یک حلال عمومی در فرآیندهای داروسازی و پزشکی استفاده میشود.
با استفاده از این حلالها، مواد مختلف مانند عصارهها، ترکیبات دارویی، و مواد فعال مختلف در فرآیندهای تولید داروها استخراج و فرآوری میشوند.

مواد پرکننده و مواد تشکیلدهنده:
مواد پرکننده و مواد تشکیلدهنده در صنعت داروسازی برای تهیه و شکلدهی به داروها استفاده میشوند. این مواد به طور معمول در فرآیندهای تولید قرصها، کپسولها و سایر فرآوردههای دارویی به کار میروند. برخی از مواد پرکننده و تشکیلدهنده معمول در این صنعت عبارتند از:
- لاکتوز: این ماده به عنوان یک مواد پرکننده در قرصها و کپسولهای دارویی استفاده میشود. لاکتوز علاوه بر افزایش حجم دارو، برای کنترل فشردگی و سهولت مصرف نیز مورد استفاده قرار میگیرد.
- ستارات کلسیم: این ماده به عنوان یک ماده تشکیلدهنده در قرصها مورد استفاده قرار میگیرد. ستارات کلسیم برای تثبیت و فشردهسازی قرصها و کمک به ایجاد ساختار محکم و مقاوم در آنها مورد استفاده قرار میگیرد.
- زهکشیکنندهها و مواد معدنی: این دسته شامل موادی مانند دیاکسید سیلیکون و استارات منیزیم است که به عنوان مواد پرکننده و زهکشیکننده در تهیه قرصها و کپسولهای دارویی مورد استفاده قرار میگیرند. این مواد علاوه بر ایجاد حجم و حفظ شکل قرص، به عنوان مواد ضد چسبندگی نیز عمل میکنند.
- مواد رنگدهنده و طعمدهنده: برای بهبود قابلیت مصرف و جذابیت ظاهری داروها، از مواد رنگدهنده و طعمدهنده مانند اسانسها و رنگهای غذایی استفاده میشود. این مواد معمولاً به عنوان مواد تشکیلدهنده در داروها استفاده میشوند.
این مواد پرکننده و تشکیلدهنده با رعایت استانداردها و دستورالعملهای مربوطه در فرآیندهای تولید داروها مورد استفاده قرار میگیرند تا داروها به شکلی مناسب و با کیفیت مناسبی تهیه شوند.
لاکتوز:
برای پرکننده در قرصها.
لاکتوز یک شکر کربوهیدرات است که به عنوان یک ماده پرکننده و زهکشیکننده در قرصها مورد استفاده قرار میگیرد. این ماده از گروه دیساکاریدها است و از دو مولکول شکر یا ساکارز تشکیل شده است: گلوکز و گالاکتوز.
لاکتوز به دلیل خواص زهکشیکننده و پرکنندهاش، در تهیه قرصها و کپسولها به عنوان یک اصل اصلی استفاده میشود. این ماده به عنوان یک ماده پرکننده موثر و قابل اعتماد شناخته شده است که به راحتی متحلل میشود و قرصها را به حالت مرغوبی فشرده میکند. همچنین، لاکتوز به عنوان یک ماده پرکننده مورد استفاده قرار میگیرد زیرا خواص مکانیکی و زهکشیکنندهای دارد که به کنترل فشردگی و حجم قرصها کمک میکند و از دستگاه گوارش بدن به خوبی جذب میشود.
ستارات کلسیم:
ستارات کلسیم، یک ترکیب شیمیایی است که از جفت کردن اسیدهای آلی (به طور معمول اسید استئاریک) با کربنات کلسیم حاصل میشود. این ماده معمولاً به عنوان یک ماده تثبیتکننده و فشردهسازی در تولید قرصها و کپسولهای دارویی استفاده میشود. وظیفه اصلی ستارات کلسیم در فرآیند تولید داروها، تثبیت و فشردهسازی مواد مختلف در قرصها است تا قرصها به شکل مرغوبی تولید شوند و در هنگام استفاده از دارو، تجزیه شوند. این فرآیند باعث افزایش پایداری و عمر مفید دارو میشود و به افزایش اثربخشی دارو کمک میکند.
زهکشیکنندهها و مواد معدنی:
زهکشیکنندهها و مواد معدنی در فرآوری داروها استفاده میشوند به منظور افزایش حجم دارو و ساختن آن به شکل مناسبی که بتواند به طور صحیح و موثر در دستگاه گوارش جذب شود. این مواد معمولاً از موادی مانند ترکیبات غیرآلی و آلی از جمله انواع سیلیکا، کربوکسی متیل سلولز، ستارات کلسیم و غیره تشکیل شدهاند. هدف از استفاده از زهکشیکنندهها و مواد معدنی افزایش حجم دارو و ایجاد ترکیباتی است که بتوانند به طور موثر در دستگاه گوارش جذب شوند و اثرات مورد نظر را برای درمان بیماری ارائه دهند.

مواد حاصل از گیاهان و حیوانات:
مواد حاصل از گیاهان و حیوانات در صنعت داروسازی به عنوان اصلیترین منابع مواد موثرهای دارویی استفاده میشوند. این مواد از منابع طبیعی گیاهی و حیوانی بهدست میآیند و به دلیل خواص دارویی و موثری که دارند، در تولید داروها استفاده میشوند. در زیر به برخی از انواع مواد حاصل از گیاهان و حیوانات که در صنعت داروسازی مورد استفاده قرار میگیرند، اشاره شده است:
- کینین: این ترکیب از پوست و برگهای درخت کینا بهدست میآید و بهعنوان داروی ضد مالاریا مورد استفاده قرار میگیرد. کینین اثری ضد پارازیتی دارد و برای درمان و پیشگیری از بیماری مالاریا مورد استفاده قرار میگیرد.
- انسولین: این هورمون مهم برای کنترل قند خون در بیماران دیابتی استفاده میشود. انسولین معمولاً از پنکراس حیوانات، مانند گاوها یا خوکها، بهدست میآید.
- پنسیلین: یک آنتیبیوتیک طبیعی است که از قارچهای خاص، به ویژه قارچ پنیسیلیوم کلرمی، بهدست میآید. پنسیلین برای درمان عفونتهای باکتریایی استفاده میشود.
- کتامین: این دارو از برگهای گیاه Catha edulis بهدست میآید و بهعنوان یک ضد درد و آرامبخش استفاده میشود. کتامین بهعنوان یک مواد آروماتیک و هالوژنه شده در دستهی داروهای آرامبخش استفاده میشود.
- مادههای مورد استفاده در آمادهسازی داروها: برخی مواد بهعنوان حلالها، پایههای واکنش، امولسیفایرها، گلوکوزها و سایر مواد کمکی در فرآیند تهیه و فرآوری داروها استفاده میشوند که برخی از آنها از منابع طبیعی گیاهی یا حیوانی مشتق میشوند.
مواد حاصل از گیاهان و حیوانات بهعنوان منابع طبیعی مهمی در صنعت داروسازی محسوب میشوند زیرا اغلب دارای خواص دارویی، موثری و کمترین عوارض جانبی ممکن هستند
کینین:
کینین یک ترکیب شیمیایی است که از پوست و برگهای درخت کینای شمالی (Cinchona officinalis) بهدست میآید. این ترکیب بهعنوان یک داروی ضد مالاریا استفاده میشود. مالاریا یک بیماری عفونی است که توسط پارازیتهای مختلف گونه Plasmodium انتقال مییابد و توسط پشههای مگسزا به انسان منتقل میشود. کینین با کاهش تعداد پارازیتها در خون به عنوان درمان اصلی برای مالاریا مورد استفاده قرار میگیرد. این دارو همچنین میتواند در کنترل علائم بیماری، مانند تب، استفاده شود. اما مصرف کینین بهطور نادر ممکن است با عوارض جانبی مانند تهوع، استفراغ، سردرد، و در موارد نادرتر، حتی آریتمیهای قلبی همراه باشد. بنابراین، مصرف آن باید تحت نظر پزشک و با رعایت دستورات و مقادیر دارویی مشخص صورت گیرد.
انسولین:
انسولین یک هورمون است که توسط سلولهای بتای پانکراس تولید میشود و در کنترل سطح قند خون نقش دارد. در بیماران مبتلا به دیابت، این هورمون بطور معمول یا کاملاً تولید نمیشود یا بهطور کافی عمل نمیکند، که منجر به افزایش سطح قند خون میشود. به همین دلیل، انسولین به عنوان یک درمان اصلی برای دیابت نوع ۱ و یکی از درمانهای اصلی برای برخی از بیماران مبتلا به دیابت نوع ۲ مورد استفاده قرار میگیرد.
استفاده از انسولین به منظور کنترل قند خون در دیابت به صورت تزریق زیرپوستی صورت میگیرد. این تزریقها به صورت منظم و در زمانهای مشخص، معمولاً قبل از هر وعده غذایی یا بر اساس دستورات پزشک انجام میشود. با کنترل قند خون، انسولین به بیماران کمک میکند تا عوارض مرتبط با دیابت، مانند مشکلات قلبی، عصبی، و عروقی، که ممکن است اثرات جدی برای سلامتی داشته باشند، را کاهش دهند و به بهبود کیفیت زندگی آنها کمک کند. تحت هدایت پزشک، دوز انسولین باید با توجه به نیازهای ویژه هر بیمار تنظیم شود و باید دقیقاً دنبال شود.
پنسیلین:
پنیسیلین یک آنتیبیوتیک است که از گونههای قارچی فرم پنیسیلیوم استخراج میشود. این ماده در سال ۱۹۲۸ توسط دکتر الکساندر فلمینگ کشف شد و بعدها توسط دکتر هوارد فلوری توسعه یافت. پنیسیلین یکی از اولین آنتیبیوتیکهایی بود که به بازار عرضه شد و به دلیل اثرات درمانی قوی و ایمنی بالا، به یکی از مهمترین داروهای استفاده شده در درمان عفونتهای باکتریایی تبدیل شد.
پنیسیلین به عنوان یک آنتیبیوتیک، با مهار تولید پوسته سلولی باکتریها، از رشد و تکثیر آنها جلوگیری میکند. این دارو بهطور گسترده برای درمان عفونتهای باکتریایی مختلفی از جمله عفونتهای پوستی، التهاب حلق و گلو، عفونتهای دستگاه تنفسی، عفونتهای ادراری، و عفونتهای گوارشی استفاده میشود.
توجه داشته باشید که پنیسیلین ممکن است برخی از افراد حساسیت نشان دهند و در برخی موارد ممکن است با عوارض جانبی همچون حساسیت پوستی، اسهال، و تب دستهجمعی همراه باشد. استفاده از پنیسیلین باید زیر نظر یک پزشک باشد و باید با رعایت دستورالعملهای دارویی مورد استفاده قرار گیرد.

ترکیبات فلزی:
ترکیبات فلزی در صنعت داروسازی نقش مهمی دارند و برای انجام فرایندهای مختلف از جمله تثبیت، رنگرزی، و افزودن خواص خاص به داروها استفاده میشوند. در زیر تعدادی از ترکیبات فلزی معمولاً مورد استفاده در صنعت داروسازی آورده شده است:
۱. سولفات فروسمید (FeSO4):
- کاربرد: برای درمان کمخونی (آنمی).
- توضیحات: این ترکیب فلزی از آهن تشکیل شده است و به عنوان یک مکمل معمولاً برای درمان کمخونی استفاده میشود. آنمی یا کمخونی معمولاً به دلیل کمبود آهن در بدن ایجاد میشود، بنابراین مصرف ترکیباتی مانند سولفات فروسمید میتواند بهبود وضعیت کمخونی را تسریع کند.
۲. سولفات منگنز (MnSO4):
- کاربرد: برای درمان برخی مشکلات عصبی.
- توضیحات: این ترکیب فلزی از منگنز تشکیل شده است و معمولاً برای مصارف پزشکی در مواردی از جمله بهبود عملکرد عصبی و درمان برخی اختلالات عصبی مورد استفاده قرار میگیرد.
توجه داشته باشید که مصرف ترکیبات فلزی باید بر اساس دستور پزشک و زیر نظر متخصصان صورت گیرد، زیرا مصرف بیش از حد یا در شرایط نادرست میتواند عوارض جانبی جدی داشته باشد.

سولفات فروسمید (FeSO4):
درمان کمخونی یا آنمیا معمولاً شامل تقویت میزان آهن در بدن است. سولفات فروسمید یک ترکیب فلزی است که حاوی آهن است و به عنوان یک مکمل غذایی برای درمان و پیشگیری از کمخونی مورد استفاده قرار میگیرد. آهن یک عنصر ضروری برای تولید هموگلوبین است که در انتقال اکسیژن به اندامهای مختلف بدن نقش دارد.
استفاده از سولفات فروسمید به عنوان یک مکمل غذایی میتواند به افزایش میزان آهن در بدن کمک کند و در نتیجه کمک به درمان کمخونی کند. این ترکیب فلزی معمولاً به صورت قرص یا مایع مصرف میشود و دارای ترکیباتی است که جذب آهن را افزایش میدهند.
توجه داشته باشید که استفاده از سولفات فروسمید باید بر اساس دستور پزشک و زیر نظر متخصصان صورت گیرد، زیرا مصرف بیش از حد میتواند به عوارض جانبی مانند گرفتگی معده، تهوع و اسهال منجر شود.
سولفات منگنز (MnSO4):
سولفات منگنز یک ترکیب فلزی است که معمولاً به عنوان مکمل غذایی برای تقویت سلامت عمومی و برخی مشکلات عصبی مورد استفاده قرار میگیرد. منگنز یک عنصر معدنی است که در بدن انسان به صورت طبیعی وجود دارد و نقش مهمی در عملکرد سلولها و سیستمهای مختلف بدن دارد.
استفاده از سولفات منگنز به عنوان یک مکمل غذایی ممکن است برای درمان برخی مشکلات عصبی مانند دردهای عصبی، آرامش بخشی، کاهش استرس و افزایش کارایی ذهنی مفید باشد. همچنین، در برخی موارد، ممکن است به عنوان درمان کمکی برای بیماریهای عصبی مانند پارکینسون و اختلالات حافظه مورد استفاده قرار گیرد.
توجه داشته باشید که قبل از استفاده از سولفات منگنز یا هر مکمل دیگری، بهتر است با پزشک خود مشورت کنید، زیرا استفاده نادرست یا بیش از حد میتواند به عوارض جانبی و نقایص سلامتی منجر شود. همچنین، استفاده از سولفات منگنز در صورتی که به دستور پزشک باشد، با دقت و تحت نظارت پزشک صورت بگیرد.
مواد نگهدارنده و افزودنیها:
مواد نگهدارنده و افزودنیها در صنعت داروئی برای حفظ استحکام، پایداری، و اثربخشی داروها استفاده میشوند. این مواد معمولاً به عنوان افزودنیهای ضروری به فرآوردههای دارویی اضافه میشوند تا ماندگاری، قابلیت نگهداری، و کیفیت داروها را بهبود بخشند. برخی از مواد نگهدارنده و افزودنیهای معمول در صنعت داروئی عبارتند از:
- آنتیاکسیدانها: این مواد برای جلوگیری از اکسیداسیون و تخریب داروها به دلیل تماس با اکسیژن هوا استفاده میشوند.
- مواد ضدمیکروبی: افزودنیهایی که باعث جلوگیری از رشد میکروبها و باکتریها در داروها میشوند.
- مواد پرکننده: موادی که برای افزایش حجم یا جلوگیری از ترک خوردگی در داروها استفاده میشوند.
- مواد روانکننده: موادی که برای بهبود قابلیت انجماد و جریان داروها در فرآیند تولید استفاده میشوند.
- مواد اصلاحکننده طعم و رنگ: افزودنیهایی که برای اصلاح طعم و رنگ داروها بکار میروند تا آنها را برای مصرف بیشتر دلپذیرتر کنند.
- مواد مخصوص زمان: موادی که برای کنترل میزان آزادسازی دارو در طول زمان مصرف و به حفظ ثبات و پایداری داروها کمک میکنند.
این مواد معمولاً در فرآیند تولید داروها به عنوان اجزای غیرفعال به مخلوط دارویی اضافه میشوند و برای ایجاد ترکیبات متناسب با استانداردهای سازمان غذا و دارو (FDA) یا سازمانهای مربوطه در هر کشور، به دقت انتخاب میشوند.
آنتیاکسیدانها و مواد نگهدارنده:
آنتیاکسیدانها و مواد نگهدارنده در داروسازی برای حفظ اثرات داروها بسیار مهم هستند. این مواد به داروها اجازه میدهند که در طول زمان تا حد امکان پایدار بمانند و از دگرگونی و آسیب ناشی از عوامل مختلف محیطی محافظت کنند.
آنتیاکسیدانها به عنوان ترکیباتی که اکسایش را کاهش میدهند و از تجزیه داروها به عنوان ناشی از اکسیداسیون جلوگیری میکنند، عمل میکنند. این ترکیبات میتوانند از اثرات آلودگی هوا، نور، حرارت، رطوبت و سایر عوامل محیطی محافظت کنند که ممکن است باعث تغییر در خصوصیات دارو شوند.
مواد نگهدارنده همچنین برای جلوگیری از رشد میکروبها، قارچها و سایر میکروارگانیسمها در داروها استفاده میشوند. این مواد میتوانند از کنتامیناسیون میکروبی در طول تولید، انتقال و ذخیرهسازی داروها جلوگیری کنند و ایمنی و کارایی دارو را تضمین کنند.
به طور کلی، انتخاب آنتیاکسیدانها و مواد نگهدارنده مناسب برای هر دارو و شرایط تولید و نگهداری آن بستگی به خصوصیات شیمیایی و فیزیکی دارو، میزان تحمل آن به عوامل مختلف محیطی، نوع واکنشهای شیمیایی که در طول زمان انجام میشوند و شرایط ذخیرهسازی دارو دارد.

رنگها و طعمدهندهها:
رنگها و طعمدهندهها در داروسازی برای بهبود قابلیت مصرف داروها و همچنین شناسایی و تشخیص آنها توسط مصرفکنندگان بسیار مهم هستند. این اجزا به داروها رنگ و طعم مشخص میدهند که ممکن است به طور مستقیم بر توانایی مصرف و پایبندی به درمان تأثیر بگذارند. برخی از کاربردهای این مواد عبارتند از:
- شناسایی و تمایز: رنگها به داروها ایدهای از نوع و محتوای آنها میدهند. مصرفکنندگان میتوانند به راحتی بین داروهای مختلف تفاوت قائل شوند و اشتباه در مصرف آنها را کاهش دهند.
- پذیرش و قابلیت مصرف: طعمدهندهها به داروها طعمی مطلوبتر میدهند و میتوانند از تأثیرات ناخواسته و نامطلوبی که برخی از داروها ممکن است داشته باشند، مانند تلخی یا عدم مزه، کاسته و در نتیجه مصرف آنها را آسانتر کنند.
- ماندگاری و استقرار: رنگها و طعمدهندهها میتوانند از نظر ذهنی برای مصرفکنندگان ثبات و اعتماد بیشتری را نسبت به دارو فراهم کنند. به عنوان مثال، دارویی با رنگ یا طعم مشخص تر و متفاوت ممکن است برای مصرفکننده قابلیت تشخیص و اطمینان بیشتری را داشته باشد.
- انتخاب و رعایت دستورات: برای افرادی که باید داروهای مختلف را همزمان مصرف کنند، رنگها و طعمدهندهها میتوانند به راحتی تمایز بین داروها را فراهم کنند و در انتخاب و رعایت دستورات دارویی کمک کنند.
استفاده از رنگها و طعمدهندهها باید با رعایت استانداردهای دارویی و ایمنی محصول صورت گیرد تا هرگونه تداخل با خواص دارویی مانند اثرات جانبی و تداخلات دارویی از بین برود.
مواد مخدر نانو:
مواد مخدر نانو، موادی هستند که ابعاد آنها در مقیاس نانومتر (معادل یک میلیونمتر) یا کمتر قرار دارد. این مواد به عنوان یک فناوری نوظهور در صنایع مختلف شناخته میشوند، از جمله صنایع داروسازی. برخی از مواد مخدر نانو شامل موارد زیر هستند:
- نانوذرات طلا: نانوذرات طلا به عنوان یک مواد مخدر نانو استفاده میشوند، به ویژه در زمینه تصویربرداری پزشکی و درمانهای نانوپزشکی مانند درمان سرطان.
- نانوذرات نقره: نانوذرات نقره نیز در برخی از فرآوردههای دارویی به عنوان مواد مخدر نانو مورد استفاده قرار میگیرند، به ویژه برای خواص ضدباکتریایی و ضد التهابی آنها.
- نانوذرات دارو: بسیاری از داروها به عنوان نانوذرات ارائه میشوند تا بتوانند به طور دقیقتر و موثرتری در بدن فعالیت کنند. این نانوذرات میتوانند به روشهای مختلفی مانند نانوذرات لیپوزومی، نانوذرات پلیمری و نانوذرات فلزی باشند.
- نانوذرات اکسید رسانا: این نوع از نانوذرات در برخی از فرآوردههای دارویی به عنوان مواد مخدر نانو برای افزایش جذب داروها و ارائه ویژگیهای کنترلشده زمانی مورد استفاده قرار میگیرند.
- نانوذرات کربنی: نانوذرات کربنی، از جمله نانوتیوبها و گرافن، نیز ممکن است به عنوان مواد مخدر نانو در داروها و فرآوردههای پزشکی استفاده شوند.
استفاده از مواد مخدر نانو در داروسازی و پزشکی میتواند بهبود درمان بیماریها، کاهش اثرات جانبی و افزایش دقت و کارایی در تحویل دارو به اندازه کافی داشته باشد. اما برای اطمینان از ایمنی و کارایی این مواد، نیاز به تحقیقات بیشتر و ارزیابیهای کلینیکی است.
ترکیبات و نسبت مواد مختلف بستگی به نوع دارو، شکل دارویی، و مورد کاربرد دارد. همچنین، استفاده از این مواد باید با رعایت استانداردها و دستورالعملهای بهداشت.